Dum Caesar paucos dies ad Vesontionem rei frumentariae commeatusque causā moratur, ex percontatione nostrorum vocibusque Gallorum ac mercatorum, qui ingenti magnitudine corporum Germanos, incredibili virtute atque exercitatione in armis esse praedicabant, tantus subito timor omnem exercitum occupavit ut non mediocriter omnium mentes animosque per­turbaret. Hic (timor) primum ortus est a tribunis militum, praefectis, reliquisque qui, ex urbe amicitiae causā Caesarem secuti, non magnum in re militari usum habebant: plerique eorum, alii aliam causam inferentes, petebant ut sibi discedĕre licēret; nonnulli pudore adducti, ut timo­ris suspicionem vitarent, remanebant. Hi neque vultum fingere neque interdum lacrimas tenere poterant: abditi in tabernaculis aut suum fatum querebantur aut cum familiaribus suis commune periculum miserabantur. Horum vocibus ac timore paulatim etiam ii qui magnum in castris usum habebant, milites centurionesque quique equitatui praeerant, perturbabantur. Haec cum animadvertisset, convocato consilio omniumque ordinum ad id consilium adhibitis centurioni­bus, vehementer eos incusavit. Hac oratione habĭta mirum in modum conversae sunt omnium mentes summaque alacritas et cupiditas belli gerendi illata est.

Mentre Cesare si ferma per pochi giorni presso Vesonzione per fare rifornimento di viveri e grano, da diffusi racconti dei nostri e da voci di Galli e di mercanti, che raccontavano che dei Germani, di altissima statura, si trovavano in armi con incredibile valore ed addestramento, un così grande timore prese tutto l'esercito da turbare profondamente le menti e gli animi di tutti. Questa nacque dapprima presso i tribuni militari, i preposti e gli altri che, avendo seguito Cesare dall'urbe per amicizia, non avevano grande esperienza militare: molti di loro, alcuni adducendo altri motivi, chiedevano il permesso che fosse concesso loro di allontanarsi; alcuni, vergognandosi, per evitare il sospetto di aver paura, restavano. Questi non potevano dissimulare con il volto né nel frattempo trattenere le lacrime: nascosti nelle tende o aspettavano il loro destino o si lamentavano con i loro familiari del comune pericolo. Per le voci di costoro e per la paura a poco a poco anche coloro che avevano molta esperienza negli accampamenti, soldati e centurioni e coloro che capeggiavano la cavalleria, erano molto turbati. Quando comprese ciò (Cesare), convocata un'adunata di tutti i gradi (lett. degli ordini) e aggiunti a questa adunata i centurioni, li rimproverò aspramente. Essendoci stato questo discorso, in modo meraviglioso cambiarono le menti di tutti e ne nacque una grandissima alacrità e voglia di combattere.