Porsenna, Etruscorum rex, cum magno exercitu per multum tempus urbem Romam oppugnaverat. Romani non hostium metu, sed victus egestate vexabantur. Etrusci enim Romanorum commeatus impediebant, totos aditus obstruebant atque cibariorum introitum vetabant. Tum Caius Mucius, iuvenis in tributus propter libertatis Romanae amorem notus, senatoribus dixit: "In hostim castra intrabo. Si di adiuverint, Porsennam necabo; nam si rex necatus erit liberi erimus". Ita, senatus consensu Mucius per hostium agmina penetravit et ad regis tribunal pervenit. Ibi tamen propter vestitus et ornatus errorem, pugionis ictu non regem sed ministrum necavit. Iuvenis comprehensus est et magnum cruciatuum et mortis contemptum ostendit. Nam Caius Mucius errorem et neglegentiam punivit: temporis puncto in igne manum dextram posuit et flammae ardorem firmo animo teleravit. Per paucum tempus Porsenna Mucium observavit et posea ob viri admirationem liberavit et posteris annis a Romanis domi militiaeque Mucius valde honoratus est.

Porsenna, re degli Etruschi, aveva attaccato per molto tempo con un grande esercito la città di Roma. I romani erano tormentati non dalla paura dei nemici, ma dalla privazione di cibo. Gli Etruschi infatti impedivano i trasporti dei Romani, ostruivano tutti gli accessi e vietavano l'entrata degli alimenti. Allora Caio Mucio, un giovane conosciuto nelle tribù per l'amore della libertà Romana, disse ai senatori: "entrerò nell'accampamento del nemico. Se gli dèi mi avranno aiutato, ucciderò Porsenna; infatti se il re verrà ucciso saremo liberi." Così, grazie al consenso del senato Mucio penetrò attraverso le schiere dei nemici e giunse alla tribuna del re. Là tuttavia per l'errore dell'ornamento e del vestito, con un colpo di pugnale uccise non il re ma il servo. Il giovane fu catturato e mostrò grande disprezzo delle torture e della morte. Infatti Caio Mucio punì l'errore e la negligenza: nello stesso istante pose la mano destra nel fuoco e sopportò il calore della fiamma con animo fermo. Porsenna osservò per poco tempo Mucio e poi per l'ammirazione dell'uomo lo liberò e negli anni successivi Mucio fu molto onorato dai Romani sia in pace che in guerra.
(By Maria D. )